allcontent xfsearchvalue falsecomments . dleusertplnotHTML info Axmaqları müalicə etmək lazımdır, amma necə... » www.ARAZXEBER.az Araz Xəbər Agentliyi

Axmaqları müalicə etmək lazımdır, amma necə...

Axmaqları müalicə etmək lazımdır, amma necə...

Çəyirtkə sürüsü təbii fəlakətdir,

Ancaq tək olsa, heç də qorxulu deyil.

Axmaqlarla da eyni vəziyyətdir.

Karel Çapek

Son günlər Daxili İşlər Nazirliyinin əməkdaşları karantin rejimini pozanlara qarşı mübarizədə tamamilə yeni səviyyəyə keçdilər. Mülki geyimli hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları, ictimai nəqliyyatda və digər ictimai yerlərdə tibbi maska taxmağa məhəl qoymayan vətəndaşları müəyyən edirlər, qanunla onlara cərimələr yazırlar.

Virus yayılmasından keçən, təxminən bir il yarımında nəsihətlər, maarifləndirici söhbətlər və proqramlar, müxtəlif tədbirlər, həkimlərin və mütəxəssislərin çıxışları gözlənilən effekti vermədi. Vətəndaşların çoxu müxtəlif bəhanələrlə maska taxmaqdan yayınır. Və indi bu cür başısoyuqluğa görə maddi cəhətdən ziyana düşməlisən.

Düzünü desəm, hüquq-mühafizə orqanlarının bu cür addımlarını bir qədər gecikmiş hesab edirəm. Onsuz da əvvəldən, karantin rejiminin ilk aylarında insanların yalnız bir hissəsinin tələblərə ciddi yanaşdığı aydın oldu. Və kim bilir, bəlkə də vaxtında cərimələnmək təhlükəsi görülən tədbirlərin daha müsbət nəticələnməsinə səbəb olardı. Axı, Azərbaycan xüsusi bir ölkədir və pandemiyaya münasibətimiz də özəldir.

Əslində, koronavirusun planetdə gəzdiyi ilyarım ərzində heç kim baş verənlərin real olmasından şübhələnməməli idi. Axı dünyada bu xəstəlikdən təxminən 4,5 milyon ölüm faktı var - hansı arqument bundan daha da güclü ola bilər? Ancaq, yox, Odlar Yurdunda çoxları hələ də belə bir bədbəxtliyin olmadığına, virusun daha da zəngin olmağı qarşılarına məqsəd qoyan qüvvələr tərəfindən icad edildiyinə inanırlar. Nə deyə bilərəm, düşüncə səviyyəsi Qalileyin dövrü ilə eynidir, təkcə mövzu və insanın görünüşü dəyişib. Allaha şükürlər olsun ki, indiki "inkvizitorlar" 17-ci əsrdə olduğu kimi eyni gücə malik deyillər və yerin fırlanması haqqında tezisin ləğvinə nail ola bilmirlər.

Bəs asayiş keçikçilərinin demək olar ki, hər gün ictimai yerlərdə “topa ilə” tapıb üzə çıxardığı xəstələr haqqında nə demək olar? Bəli, faktların təhrif edilməsini qəbul etmədən və günahkarları heç bir şəkildə əsaslandırmadan, xəstələrin adi yaşayış vasitələri ilə təmin edilməsində açıq boşluqların olduğunu qeyd etmək lazımdır. Bir qayda olaraq, yoluxmuş şəxsin müəyyən edildiyi bütün ailə üzvləri iki həftə ərzində evi tərk etmək hüququndan məhrum edilir.

Və burada ağlabatan bir sual yaranır: bağışlayın, sadəcə çörək bişirə bilməyən dörd divara kilidlənmiş insanlar necə olmalıdır? Necə? Həqiqətən, orta əsrlər deyil və həyətdəki feodal təsərrüfatları dövrü deyil, praktiki olaraq heç bir ailənin ehtiyacları minimum təmin etmək üçün belə, iki həftəlik ərzaq ehtiyatı yoxdur. Adətən bu problem xəstələrə qulluq edən qohumlarının və dostlarının köməyi ilə həll olunur: ərzaq alıb koronaviruslu bir ailənin mənzilinin qapısında yemək buraxırlar. Ancaq hər kəsin belə dostları və qohumları yoxdur.

Aydındır ki, vəziyyətdən birtəhər çıxmaq lazımdır. Ancaq... İş ondadır ki, ictimai yerlərdə aşkarlanan xəstələrin böyük əksəriyyəti yemək və gündəlik çörək üçün evlərini tərk etmir. Belələrini xəstəliyə və hətta bir və ya daha çox günahsız insanın ölümünə səbəb ola biləcəkləri qətiyyən narahat etmir. Buna görə də, ehtimal ki, yaxın gələcəkdə hüquq-mühafizə orqanları tərəfindən bu cür subyektlərlə bağlı daha sərt tədbirlər görülsə, heç kim təəccüblənməyəcək.

Əgər söhbət bir pandemiyadan və həmvətənlərin bu reallığa orijinal münasibətindən gedirsə, vaksinasiya prosesini necə görməzdən gəlmək olar? Baxmayaraq ki, burada ədaləti pozmamaq üçün bəzi məqamları qeyd etmək lazımdır. Vaksinin effektivliyinə bir çoxlarının mənfi münasibəti və inamsızlığı heç də tibbi deyil, daha çox sosial postulatlara əsaslanır. Uzun illər insanlar aldanmamaq üçün hər tərəfə gözlərini dörd açmağa məcburdurlar. Aldanmamaq üçün həmişə ayıq-sayıq olmaq insanın dünyagörüşündə və həyata münasibətdə müəyyən iz buraxır. İnsanların ehtiyatlılığı əsasən bu faktorla izah edilir.

Ancaq hətta bu faktor belə, insanları daim nəzarətdə saxlamaq üçün bir peyvəndin köməyi ilə kütləvi çipləmə ilə bağlı mühakimələrə əsas ola bilməz. Daxillərində meqalomaniyadan əziyyət çəkən belə bir fikrin daşıyıcıları, nəhəng "Boeing"in qanadı və şassisində Əfqanıstanı tərk etmək istəyənlərə bənzəyir. Doğrudur, evdə yetişdirilən "mütəxəssislər" daha şanslıdırlar - belə "yenilikçi" nəzəriyyə müqabilində həyatlarından olmurlar.

Və nəhayət. Erkən proqnozların əksinə olaraq, pandemiya 2020 və ya 2021-ci illərdə bitmədi. Əksinə, mutasiya edən ştamlar ölümü aydan-aya artırır. Və buna görə də karantin tələblərinə riayət etmək üçün tədbirlərin sərtləşdiriləcəyi ehtimal olunur. Bəzilərinin xoşuna gəlməyə bilər. Olsun. Cərrahlar çox vaxt xəstələri müalicə etmək üçün onları ağrılı müalicə etməli olurlar. Deməli, ağrının növləri başqadır, pislik üçün də ola bilər, bütün cəmiyyətin yaxşılığı üçün də ola bilər.

P.S. Və Çapekin sözləri ilə əlaqədar. Bir neçə axmaq çətin ki, “hava”nı müəyyən etsin. Ancaq bu cür "külçələrin" kütləvi artımı həqiqətən təbii bir kataklizmə bənzəyir. Və hansı daha qorxuludur: pandemiya, yoxsa "axmaqlar ölkəsi" – günümüz üçün çox aktual sualdır...
06:59
Baxıs: 129840
Reyting: